Trek eens een streep

Een streep door de rekening, ergens een streep doorhalen, een streepje voor hebben of ergens een streep onder zetten. Strepen genoeg in onze taal. En misschien zijn dit wel uitdrukkingen die we durven gebruiken in gesprek met de mensen met autisme in onze omgeving.

Het lijkt ons een goed idee om dit vaker wat letterlijker te doen. Een balpen en een stuk papier. Of een krijtje of whiteboardstift. Meer heb je vaak niet nodig om ergens een streep onder te trekken.

"Tot waar moet ik werken?" "Tot aan de streep."

"Wanneer kom je kijken of ik het goed doe?" "Aan de streep."

"Wanneer mag ik pauzeren?" "Aan de streep."

"Tot wanneer moet ik in stilte werken?" "Wat moeten we kennen?" "Tot waar mag ik tekenen?"

Een streep is zo snel gezet en kan zo veel duidelijkheid geven aan iemand met autisme.

 

Soms is een balpen niet genoeg en heb je plakband nodig, of een stok, touw of afzetlint.

"Waar moeten de ballen?" "Achter de stok."

"Tot waar mogen wij lopen?" "Tot aan het lint."

"Waar moet ik de taak zetten als ze klaar is?" "Achter de streep plakband."

"Tot waar is mijn plaats aan tafel, en waar begint die van mijn zus?" "Kijk naar de streep plakband."

"Tot waar moet ik mijn glas inschenken?" "Tot waar moet de koffiezet gevuld worden?"

 

Creativiteit met strepen levert ook kringen en cirkels, zones en gebieden op.

"Wie mag ik dan allemaal wél knuffelen?" "De mensen in de cirkel."

"Tegen wie praat ik over mijn financiële situatie?" "De mensen in de cirkel."

"Wat moet ik van buiten leren?" "Alles wat omcirkeld is."

"Wat moet oefenen?" "Alles wat omkaderd is."

"Waar leg ik de vuile was?" "In de cirkel."

"Waar leg ik de taken die nog niet af zijn?" "In de blauwe kader."

"Hoeveel groenten moet ik opscheppen?" "Het cirkeltje vol."

 

De kracht van een duidelijke streep valt niet te onderschatten. Letterlijk kaders bieden, afbakenen en een einde aanduiden is belangrijk! Duidelijkheid geeft rust, en rust geeft kans op ontwikkeling. Bovendien heb je iets om naar te verwijzen zodat we in momenten van verhoogde stress niet de moeilijke verbale taal moeten bovenhalen, maar de antwoorden kunnen tonen of aanwijzen.

Doorstrepen bestaat ook. Het doorhalen van de dingen die je niet moet doen, niet moet kennen of niet mag doen. Ook deze strepen geven duidelijkheid. Maar vergeet ze niet steeds te vergezellen van de positieve streep: wat mag ik wel doen, wat moet ik doen, wat zijn de mogelijkheden? Op die manier gebruiken we de streep als een gemakkelijk hulpmiddel dat met een beetje creativiteit in de meest uiteenlopende situaties kan worden ingezet. Hoe concreet dat gebeurt hangt af van het begripsniveau en de vragen van elkeen met autisme. Soms gebruiken we de strepen tijdelijk, om iets de verduidelijken tijdens een aanleermoment. Soms gebruiken we de strepen blijvend in situaties van verhoogde stress, wanneer je weet dat de verbale informatie onvoldoende zal binnenkomen.